Monday, December 1, 2025

Tôi vẫn thường hỏi: SỐNG ở đời CÓ NGHĨA GÌ?

(Tôi viết bài này, nhưng đây không phải là Nhận Thức của tôi. Vì tôi chưa thực hành tập tu).

=====

ĐỜI và ĐẠO là hai lãnh vực khác nhau. Nên cố gắng tránh trộn lẫn.

=====

ĐỜI: Người ta thì sanh ra, trưởng thành, kiếm sống, rồi đẻ ra thế hệ tiếp theo, rồi lo cho thế hệ tiếp theo, rồi sau đó là chết.

=====

ĐẠO: 

Hôm rồi nghe một người hỏi Minh Tuệ rằng: Trước khi sanh ra thì ta là ai? Khi được sanh ra thì ta là ai? Rồi sau khi chết thì ta là ai? 

Minh Tuệ trả lời trong nửa nốt nhạc: Trước khi sanh ra ta là nghiệp. Khi ta sanh ra, ta cũng là nghiệp. Ta sống ở trên đời cũng là nghiệp. Khi ta bệnh cũng là nghiệp. Ta chết cũng là nghiệp. Sau khi chết, thân xác ta hủy, nhưng ta vẫn là nghiệp.

Mình chợt nhớ lại đã một lần nghe tu sĩ Thích Nhất Hạnh nói từ hồi năm 1993 về SÓNG. SÓNG thì có bắt đầu, SÓNG thì có cao, SÓNG thì có thấp, SÓNG thì có xấu, SÓNG thì có đẹp. SÓNG thì có kết thúc. Thế nhưng khi tất cả những TƯỚNG của SÓNG không còn nữa thì SÓNG đâu rồi. Tất cả những cái Bắt Đầu, Kết Thúc, Cao, Thấp, Đẹp, Xấu của sóng thì không có ở NƯỚC. Mà xuyên suốt từ đầu đến cuối chỉ là NƯỚC mà thôi.

=====

Hóa ra con người cứ trôi lăn ở trong đời, người giàu có, người nghèo khổ, người đẹp, người xấu, người bệnh, người khỏe, vân vân... tất cả đều chỉ là NGHIỆP.

(Đoạn này đang trộn lẫn đời với đạo)


=====

Quay lại với ĐẠO:

Trong bài giảng đầu tiên của Đức Phật Thích Ca, ông cụ đã dạy rằng:

1) Cái SỰ THẬT đầu tiên là cái KHỔ. Nhiều người tự nghĩ "Tôi đâu có cái gì khổ đâu". Okie, tin hay không là tùy mà.

2) Cái SỰ THẬT thứ nhì là NGUYÊN NHÂN CỦA KHỔ. Nhiều người không muốn khổ, nhưng lại cứ tiếp tục cung cấp thức ăn cho cái khổ, nên chẳng bao giờ hết khổ. Giống như kẻ thừa cân, rất muốn giảm cân, nhưng lại vẫn cứ duy trì thói quen ăn uống như trước, không đủ nghị lực để chuyển sang ăn rau những thứ no bụng mà không tạo thành mỡ.

3) Cái SỰ THẬT thứ ba là DIỆT CÁI NGUYÊN NHÂN CỦA KHỔ. Muốn hết khổ thì phải tiêu diệt cái nguyên nhân của nó. Giống như một đám cháy, muốn nó dừng lại thì ĐỪNG đổ thêm dầu vào lửa.

4) Cái SỰ THẬT thứ tư là CON ĐƯỜNG ĐỂ DIỆT KHỔ. Là con đường có 8 cái ĐÚNG ĐẮN:

Cái Đúng Đắn 1: Là Nhận Biết mọi thứ xung quanh một cách đúng đắn. Tưởng là dễ mà không dễ. Muốn nhận biết mọi thứ đúng đắn thì chỉ có thể tự mình kinh nghiệm. Chứ nếu chỉ đọc sách, hoặc nghe qua tai rồi kết luận thì sẽ không thể nào có được sự NHẬN BIẾT ĐÚNG ĐẮN. Lấy ví dụ: Trái ớt là cay, ai cũng nói được, nhưng chỉ có ai đưa trái ớt vào mồm ăn thì mới biết thực sự nó cay thế nào.

Tuy nhiên, không phải cứ cái gì cũng cứ phải thử trải nghiệm. Bởi vì có những thứ, trải nghiệm một lần thôi là sẽ không thoát được, như ma-túy chẳng hạn.

Tương tự như vậy cái SỰ THẬT đầu tiên là KHỔ mà ông cụ Thích Ca dạy là có thể tin luôn 100% mà không nhất thiết phải bị vùi dập rồi mới tin.


Cái Đúng Đắn 2: Là Suy Nghĩ Đúng Đắn. Chẳng hạn suy nghĩ rằng "Có tiền cứ ăn chơi thoải mái đi" - thì là suy nghĩ không đúng đắn. Bởi vì của cải vật chất trên thế giới này chỉ có bấy nhiêu thôi. Nếu ở đây có một người hưởng lạc bừa bãi, thì chắc chắn ở nơi nào đó đang có người chết đói. Ta không giết người, nhưng người đang vì ta mà chết. Suy nghĩ đúng đắn là "Cố gắng sống một cuộc sống giảm thiểu, và tốt nhất là thực hành tu tập giống như Minh Tuệ".


Cái Đúng Đắn 3: Là Nói Lời Đúng Đắn. Cái gì mình biết rõ ràng sự thật thì mình hẵng nói. Có những thứ mắt nhìn thấy rõ 100% mà nó còn chưa là sự thật. Huống hồ mới chỉ nghe qua tai mà đã đem đi phát lại. Nói lời không thật dù cố ý hay vô tình do bị lừa thì đều mang nghiệp vào thân. Điển hình ngày nay hàng tỉ người cố tình đổ lỗi cho CO2 là thủ phạm làm tăng lên nhiệt độ toàn cầu. Không có một công trình khoa học nào chứng minh được việc đó. Nhưng có một chuyện ai cũng có thể công nhận rằng cách đây rất lâu trái đất hoàn toàn bao phủ bởi băng giá, rồi dần dần trải qua cả chục ngàn năm băng tan, nhưng lúc đó làm gì có ai đốt than hay đốt dầu. Đồng ý là nên cố gắng giảm thiểu phát thải CO2. Nhưng phải nói đúng.


Cái Đúng Đắn 4: Là Hành Động Đúng Đắn. Tất cả mọi người đều có quyền tự do làm bất cứ điều gì mình muốn. Nhưng hành động đó ĐỪNG xâm hại đến tự do của người khác. Đi tu như Minh Tuệ là Không có tài sản, lấy đất làm chiếu, lấy trời làm màn, khất thực ai cho thì ăn, không cho cũng không sao. Minh Tuệ là người duy nhất không làm gì xâm hại đến tự do của người khác một cách TUYỆT ĐỐI nhất.


Cái Đúng Đắn 5: Là Sử Dụng Thân Đúng Đắn. Đức Phật Thích Ca dạy: Có được thân người là rất khó. Nên đừng lãng phí cái thân này. Sử dụng thân này một cách giá trị nhất là TU HÀNH như Minh Tuệ. Nếu không tu hành được như Minh Tuệ thì ít nhất là phải sống đúng đắn. Có một người hỏi Minh Tuệ rằng: "Có nhiều người, thấy không muốn sống nữa, nên đã hủy thân, tự sát. Như vậy thật lãng phí phải không? Nếu không muốn sống ở đời nữa, thì tu hành theo Phật Pháp thì chẳng phải quá tốt hay sao?". Minh Tuệ trả lời trong nửa giây: "Vì cái nghiệp của họ khổ quá nên họ không nhìn thấy con đường sáng. Nói đơn giản là con khuyên nhiều người nên ăn chay thôi. Họ đã không muốn nghe con nói rồi, thì còn nói gì đến chuyện khuyên họ tu hành".


Cái Đúng Đắn 6: Là Tu Tập Đúng Đắn. Chuyên tâm làm đúng lời Phật dạy, ví dụ như Minh Tuệ luôn nghiêm khắc với bản thân. Luôn tự mình tu tập đúng lời Phật dạy không cần ai nhắc nhở. Luôn GIỮ GIỚI nghiêm khắc tuyệt đối. (1) Không sát sanh hại vật, (2) Không trộm cắp, (3) Không tà dâm, (4) Không nói dối, (5) Không dùng chất gây nghiện như tiền bạc, rượu, thuốc, ma-túy, âm nhạc, văn nghệ, vân vân...

Ngoài việc giữ giới, Minh Tuệ còn thực hiện 13 Hạnh Đầu Đà và tập tu thiền.


Cái Đúng Đắn 7: Là Nhắc Nhở Bản Thân Những Điều Đúng Đắn. Nhắc nhở bản thân những gì đúng đắn đã trải qua trong quá khứ. Nhắc nhở bản thân ghi nhận những điều đúng đắn đang hiện ra trước mắt. Nhắc nhở bản thân hướng đến điều đúng đắn của ngày mai. Lấy ví dụ khi người ta ngồi vào tư thế vắt chân "kiết già", thì người ta rất đau. Minh Tuệ hướng dẫn rằng: khi đau như vậy thì hãy dụng tâm nhắc nhở mình rằng cái thân này là "không mãi mãi, rồi đến lúc nó sẽ hoại, mình chỉ nhờ thân này để tập tu, nên đừng để cái đau của thân nó chi phối"


Cái Đúng Đắn 8: Là Thiền Định Tâm mình vào những điều Đúng Đắn. Một phương pháp thiền phổ biến là Nhận Biết Hơi Thở Tự Nhiên Của Chính Mình. Khi mình có thể ĐỊNH cái TÂM của mình vào hơi thở của chính mình thì mình có thể an trú thật sâu trong THIỀN ĐỊNH.

=====


Nhưng cái quan trọng nhất là ĐẠO PHẬT là một con đường để THỰC HÀNH, chứ không phải là một chủ thuyết để hý luận.

Vì vậy, nếu muốn an lạc, thì nên học tập Minh Tuệ, thực hành càng sớm thì càng tốt.



No comments:

Post a Comment

Im Lặng để vượt Khổ

Im Lặng để vượt Khổ